Bài tập này rất phù hợp cho giai đoạn kết thúc buổi tập Karate, khi học viên cần hạ nhịp cơ thể – điều hòa nội khí – ổn định tâm trí sau vận động mạnh. Nó cũng có thể dùng độc lập vào buổi sáng hoặc tối như một hình thức thiền thở giúp giảm căng thẳng, tăng khả năng tập trung và duy trì nội lực.
Thở tầng – 四式呼吸法 (Shishiki Kokyūhō)
🎯 Mục tiêu bài tập
-
Kiểm soát hơi thở theo 4 giai đoạn (4 thì): hít – giữ – thở – nghỉ
-
Giúp người tập cảm nhận sâu nội khí trong từng nhịp thở
-
Làm dịu hệ thần kinh giao cảm – giảm stress – hồi phục năng lượng
-
Ổn định cảm xúc sau thi đấu hoặc bài tập cường độ cao
-
Hỗ trợ người luyện hình thành nội lực bền vững và tinh thần kiên định
🔧 Cách thực hiện bài thở 4 thì
Tư thế: Đứng thẳng (Shizentai) hoặc ngồi kiết già/xếp bằng trên thảm
Tay: Đặt nhẹ trên đùi (nếu ngồi) hoặc thả lỏng bên hông (nếu đứng)
Mắt: Nhắm hờ hoặc nhìn xuống 45 độ
Thời gian đề xuất: 5–10 phút, tùy trình độ và thời điểm
⏳ Cấu trúc hơi thở 4 thì:
| Giai đoạn | Tên gọi | Thời gian | Hành động | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Hít vào | 4 giây | Bằng mũi, dẫn khí về đan điền | Vai không nâng, bụng phình nhẹ |
| 2 | Giữ khí | 2–4 giây | Nhẹ nhàng giữ khí trong bụng | Tập trung cảm nhận năng lượng ấm |
| 3 | Thở ra | 6 giây | Bằng miệng, từ từ – dứt khoát | Cảm nhận khí lan ra toàn thân |
| 4 | Nghỉ thở | 2 giây | Giữ không khí ra/vào | Trạng thái không hành động – chỉ “cảm” |
👉 Tổng chu kỳ: 14–16 giây/lần thở
👉 Lặp lại: 10–15 chu kỳ → tổng 5–10 phút
🔁 Hướng dẫn chi tiết
-
Khởi động: Hít – thở tự nhiên trong 1 phút để làm dịu nhịp tim
-
Bắt đầu chu kỳ 4 thì:
-
Hít sâu vào bằng mũi (đếm thầm đến 4)
-
Giữ khí nhẹ nhàng (đếm đến 2 hoặc 4 – tùy sức)
-
Thở ra chậm rãi qua miệng (đếm đến 6 – như thổi nhẹ)
-
Dừng lại – không hít ngay – để cơ thể “lắng đọng” (2 giây)
-
-
Tập trung vào đan điền: tưởng tượng khí tụ tại vùng bụng dưới như một luồng sáng ấm
-
Kết thúc bài: mở mắt chậm rãi, xoa nhẹ tay, đặt lên mắt – ngực – bụng
-
Quan sát cảm giác: cơ thể ấm, tâm trí lặng, hơi thở đều, không vội vã
📌 Lưu ý khi áp dụng
-
Không ép giữ hơi quá lâu nếu người tập cảm thấy chóng mặt
-
Chỉ nên áp dụng khi cơ thể đã ổn định sau vận động (không đang mồ hôi – tim đập nhanh)
-
Có thể hướng dẫn học viên tự đếm nhịp trong đầu, hoặc dùng nhạc/thanh gõ nhẹ để dẫn nhịp
💡 Ứng dụng trong huấn luyện
| Mục đích | Thời điểm áp dụng | Gợi ý |
|---|---|---|
| Hồi phục sau tập nặng | Cuối buổi tập – sau khí công nhẹ | Thở tầng 5–7 phút |
| Ổn định tinh thần trước thi đấu | Buổi sáng – trước Kata/Kumite | 3 chu kỳ thở để tĩnh tâm |
| Thư giãn cá nhân – giảm stress | Trước khi ngủ – sau làm việc căng thẳng | 10 phút để làm dịu tâm trí |
✅ Kết luận
Thở tầng (4 thì) là nghệ thuật làm chủ nội khí thông qua hơi thở, không cần vận động phức tạp, nhưng giúp:
-
Giữ tâm bình trước áp lực
-
Làm cơ thể “hồi năng lượng” nhanh chóng
-
Củng cố nền tảng khí lực cho mọi kỹ thuật Karate